Układ zawieszenia (potocznie zawieszenie) znajduje się na wyposażeniu każdego współczesnego samochodu. Jeśli chcesz kupić auto używane i później chcesz je eksploatować w odpowiedni sposób, musisz znać podstawowe informacje na temat zawieszenia w aucie.
W naszym poradniku poruszymy najważniejsze tematy dotyczące zawieszenia w samochodzie. Po jego przeczytaniu będziesz wiedzieć, jaka jest rola zawieszenia, z jakich elementów się składa i co się w nim psuje.
Jaką rolę pełni układ zawieszenia w samochodzie osobowym?
Podstawowe role układu zawieszenia w samochodzie osobowym to:
• Zapewnienie połączenia pomiędzy podwoziem a kołami samochodu (płytą podłogową albo ramą);
• Utrzymanie stałej styczności kół pojazdu z nawierzchnią;
• Ochrona samochodu (kabiny i podzespołów) przed drganiami i kołysaniem, które powstają na skutek jazdy po nierównościach;
• Zapewnienie komfortu jazdy.
Czy zawieszenie w samochodach elektrycznych i hybrydowych jest takie samo jak w autach spalinowych?
Tak, konstrukcja jest dokładnie taka sama i stosuje się takie same podzespoły. Zawieszenie w samochodach elektrycznych zużywa się szybciej niż w autach spalinowych, bo samochody elektryczne są cięższe od swoich spalinowych odpowiedników o kilkaset kilogramów.
Z jakich elementów składa się zawieszenie samochodu osobowego?
W skład zawieszenia samochodu osobowego wchodzą następujące podzespoły:
Wahacz – prowadzi koło samochodu. Może mieć różny kształt (prosty, jak litera U, jak litera V). Jest zamocowany do podwozia/ramy za pomocą tulei metalowo – gumowej (silentblocków), a do zwrotnicy koła za pomocą sworznia wahacza (przegubu metalowo – gumowego). W autach premium stosowane są lekkie amortyzatory z aluminium (bardzo drogie).
Łącznik stabilizatora – chroni przed przechyłami podczas jazdy po zakrętach.
Amortyzator – zapewnia kontakt kół z nawierzchnią dróg. Rolę amortyzatora pełni gaz lub olej (amortyzatory olejowe lub gazowe). W zawieszeniach aut premium stosuje się niekiedy amortyzatory o zmiennej sile tłumienia (nastawienie twarde do jazdy autostradowej, miękkie do jazdy komfortowej po drogach niskiej jakości).
Sprężyna zawieszenia – zapewnia odpowiedni prześwit, amortyzuje drgania.
Miech powietrzny albo kolumna powietrzno – olejowa – element zastępujący sprężyny w zawieszeniach aut wyższych klas, zapewniający wyższy komfort jazdy i możliwość regulacji prześwitu, zależnie od potrzeb (niżej na trasie, wyżej na drogach niskiej jakości).
Belka skrętna – najprostsze zawieszenie kół tylnej osi. W przypadku aut dalekowschodnich i niemieckich rozwiązanie trwałe, w przypadku francuskich nietrwałe, ze względu na łożyska.
Kolumna McPhersona – element zblokowany, składający się z połączonej sprężyny i amortyzatora, stosowany na przedniej osi auta.
Na zdjęciu poniżej – kolumna McPhersona
Przykładowe, typowe układy konstrukcyjne zawieszenia to:
- Proste w autach miejskich i kompaktowych: przednie kolumny McPhersona, tylna belka skrętna z wahaczami wleczonymi.
- Stosowane w autach klasy D: przednie zawieszenie dwuwahaczowe, tylne zawieszenie niezależne dwuwahaczowe (po dwa wahacze na koło).
- Stosowane w autach luksusowych: przednie dwu lub trzywahaczowe, tylne dwu lub trzy wahaczowe niezależne, miechy powietrzne zamiast sprężyn, amortyzatory o regulowanej sile tłumienia.
Czy zawieszenie wymaga serwisowania?
W zasadzie jedynym sposobem serwisowania jest ustawianie geometrii, którą powinno się korygować po wymianie opon, po naprawie zawieszenia, a także po zauważeniu objawów złej geometrii (np. ściągania pojazdu, złego prowadzenia).
Kolejny sposób serwisowania to wymiana zepsutych elementów składowych zawieszenia. Jeden zepsuty element zawieszenia powoduje uszkodzenia innych. Cały system działa jak układ naczyń połączonych.
Nie stosuje się żadnych smarów. Jedyny wyjątek to stosowanie smaru silikonowego do skrzypiącej gumowej osłony amortyzatora (ze względu na twardnienie i starzenie się gumy).
Dlaczego zawieszenie samochodu się psuje?
Zawieszenie auta się zużywa w trakcie eksploatacji. Zużycie przyspiesza na skutek częstej jazdy po nierównościach oraz przeciążania samochodu. Części ruchome zużywają się (jak amortyzatory, sprężyny, przeguby kulowe), do tego starzeje się guma. W przypadku zawieszenia pneumatycznego dochodzą jeszcze nieszczelności w miechach i problemy z elektroniką.
Zawieszenie może być uszkodzone po wypadku – nie ma gorszej sytuacji, niż konieczność naprawy auta, w którym na skutek uderzenia doszło do przemieszczenia miejsca mocowania zawieszenia do podwozia.
Problemy z zawieszeniem mogą być też spowodowane przez korozję podwozia, która może być wynikiem braku serwisowania auta, uszkodzeń po wypadku albo po powodzi. Skorodowane miejsca mocowania zawieszenia (np. kielichy amortyzatorów) to problem, którego nie da się naprawić tak, aby przywrócić samochodowi pełną wytrzymałość.
Jak sprawdzić zawieszenie samochodu używanego przed zakupem?
Jeśli chcesz kupić auto używane, musisz koniecznie wykonać jazdę próbną i sprawdzić auto w wybranej przez siebie stacji diagnostycznej. Badanie auta w stacji diagnostycznej SKP to najlepszy sposób na sprawdzenie podwozia i stanu zawieszenia. Na „torze przeszkód” wszystkie wady zawieszenia wyjdą jak na dłoni.
Sprawę możesz załatwić w prostszy sposób: jeśli zdecydujesz się na sprawdzenie auta przez eksperta Motocontroler, ekspert sam wykona jazdę próbną i sprawdzi auto na wybranej przez siebie stacji diagnostycznej.
Co może się zepsuć w zawieszeniu auta używanego?
W zasadzie… wszystko. Nie bądź naiwną osobą i nie wierz w to, że ktoś będzie naprawiać samochód przed sprzedażą. Musisz przygotować się na odwrotną sytuację. Ktoś sprzedaje auto, bo nie chce w nie inwestować. Powodem może być też samo zawieszenie. Pamiętaj, że naprawa zawieszenia hydropneumatycznego może pociągnąć za sobą kilka tysięcy złotych. Jeden amortyzator ze zmienną siłą tłumienia może kosztować 1000 zł.
Aluminiowe wahacze, stosowane w autach premium, mogą kosztować po kilka tysięcy złotych za sztukę. W przypadku aut klasy D i E jeden wahacz może kosztować kilkaset złotych.
W przypadku wahaczy możesz sprawdzić, czy opłaca się w nich wymienić tuleje metalowo – gumowe (silent blocki) czy bardziej opłacalny jest zakup kompletnego wahacza.
Standardowo najczęściej zużyte są wymienione wcześniej silentblocki (silentblock 40 zł, wymiana 300 zł, cały wahacz 200 – 800 zł), łączniki stabilizatora (100 – 200 zł), amortyzatory (od 100 zł za sztukę), sprężyny (od 100 zł za sztukę), silentblocki tylnej belki (od 60 zł), kolumny MacPhersona.
Pamiętaj, że do kompletu części musisz doliczyć jeszcze koszt wymiany i koszt regulacji zawieszenia (ustawienia geometrii, co kosztuje ok. 100 zł).
Musisz dokładnie poznać stan auta używanego przed zakupem, w tym stan jego zawieszenia. Warto też sprawdzić, jakie są ceny części zamiennych do danego modelu. Wykorzystaj do tego celu dowolny, duży sklep internetowy. Wybierz markę i model swojego auta, wybierz dział z częściami zawieszenia, a następnie sprawdź, ile kosztują wahacze, amortyzatory, sprężyny.
Być może będzie to jeden z powodów, dla których zrezygnujesz z zakupu danego modelu samochodu. I nie będzie to zła decyzja. Lepiej wcześniej, niż po fakcie, gdy okażę się, że nie stać Cię na naprawę i utrzymanie danego modelu auta.
Jak sprawdzić auto przed zakupem, korzystając też z darmowego VIN?
Bez względu na to, jaki napęd wybierzesz, musisz koniecznie sprawdzić auto przed zakupem, aby uniknąć oszustwa.
Jeśli chcesz kupić dobre auto używane, z silnikiem diesla lub benzynowym, auto hybrydowe lub elektryczne, skorzystaj z tej metody. Przejrzyj ogłoszenia na kilku portalach. Zrób listę aut, które Cię interesują i sprawdzaj je, rezygnując z zakupu tych, które mają szkody. Pomoże Ci hasza darmowa historia auta po VIN na HistoriaSzkod.pl.
Jak to działa w praktyce? Sprawdzasz każde auto po VIN za darmo i już wiesz (całkowicie za darmo), które ma zapisane szkody (auta po wypadkach, kradzione, po powodzi itd.). z tych zrezygnuj. Wybierz jedno albo dwa auta, najbardziej interesujące, które nie mają szkód. Te kwalifikują się do dalszego sprawdzenia i mogą być warte zakupu.
Następny etap profesjonalnego sprawdzenia auta używanego przed zakupem to płatna historia auta po VIN na HistoriaSzkod.pl. Sprawdzenie auta po VIN pozwoli Ci na uzyskanie interesujących informacji o samochodzie. Zweryfikujesz przebieg interesującego Cię auta (to ważne, aby określić stopień zużycia silnika i innych podzespołów) i sprawdzisz jego fabryczne wyposażenie. Historia Szkód korzysta z bardzo rozbudowanej bazy danych!
Ostatni punkt – sprawdzenie auta przed zakupem przez ekspertów Motocontroler. Zamawiasz usługę sprawdzenia auta przed zakupem na stronie Motocontroler, podajesz dane auta, a ekspert jedzie na miejsce, w dowolnej części kraju i sprawdza auto przed zakupem. Po zakończonym badaniu otrzymasz kompleksowy raport, który przedstawi Ci stan techniczny auta. Będzie on krok po kroku opisywać wszystkie układy i wykryte wady. Do raportu dołączona będzie osobista opinia eksperta (czy warto kupić dany pojazd), a także minimum kilkadziesiąt zdjęć w formie cyfrowej. Ekspert Motocontroler bez problemu wykryje wady i uszkodzenia auta, w tym zużyte lub uszkodzone zawieszenie. Uzyskany raport pozwoli Ci też negocjować cenę pojazdu. Możesz spróbować negocjować i prosić o obniżkę ceny, ze względu na uszkodzone zawieszenie auta.
______________________________________________________________________________________________
Autor: Michał Lisiak
Jestem niezależnym dziennikarzem motoryzacyjnym. Lubię motoryzację „dla ludzi”. Nie pasjonuję się samochodami za miliony i informacjami prasowymi. Od lat zgłębiam tajemnice techniki motoryzacyjnej. Cieszę się, że dzięki mojej pracy ktoś może kupić fajne auto, unikając oszustwa i niebezpieczeństw. Dlatego praca w Motocontroler i Historia Szkód jest dla mnie bardzo cenna. Poza motoryzacją, moją pasją jest muzyka, gotowanie i Indonezja.
